Online leren

Editie: September-Oktober 2013 | Tekst: | Fotografie: iStock

Nieuwe technologische ontwikkelingen maken dat we gaan nadenken over nieuwe mogelijkheden, niet alleen in het bedrijfsleven, maar ook in het onderwijs. Dat biedt niet alleen meer ruimte om andere vaardigheden te ontwikkelen, maar ook meer mogelijkheden om te excelleren.

Wijnand Baretta

Wijnand Baretta
  • Studie: Communicatiewetenschap
  • Opleidingsinstituut: UvA
  • Functie: Oprichter/directeur
  • Bedrijf: Perceptum
  • Website: Perceptum

Ontwikkelen en blijven leren met online courses

“E-learning waarin de lerende centraal staat, dat is waar ik geloof dat het heen gaat.” Aan het woord is Wijnand Baretta, directeur van Perceptum, een start-up die zich bezighoudt met het innoveren van het onderwijssysteem. Het bedrijf ontwerpt en ontwikkelt digitale leeromgevingen en internet toepassingen voor het onderwijs. Zo geven ze regelmatig aan docenten de workshop Flipping the classroom over het gebruik van e-learning en Massive Open Online Courses (MOOC’s) in het onderwijs. “De huidige onderwijsvorm waarin een docent aan een groep zijn kennis vertelt is ooit om praktische redenen zo ontstaan. Maar de technologie maakt dat meer gepersonaliseerd onderwijs mogelijk is en er klassikaal meer aandacht besteed kan worden aan belangrijke vaardigheden als samenwerken en creativiteit.” Hierdoor zal het onderwijs beter aansluiten op situaties waarmee starters te maken krijgen op de arbeidsmarkt is Baretta van mening. Ook Neelie Kroes liet zich hier begin dit jaar over uit. Zij zei in een gesprek met BNR dat het Nederlandse onderwijssysteem geen goede voorbereiding is op het leven in een digitale wereld. Scholieren leren vooral ‘vaardigheden die hun ouders nodig hadden’.

‘MOOC’s kunnen bijdragen aan academisch succes’

Continuous assessment

Een voorbeeld waar het idee van e-learning is doorgevoerd is de Khan Academie. Perceptum was betrokken bij de oprichting in Nederland. Alle leerstof is daar online te raadplegen in de vorm van videomateriaal. “Iedereen kan zo de lesstof in zijn eigen tempo tot zich nemen, wie het niet snapt kijkt het gewoon nog een keer zonder de hele klas op te houden”, vertelt Baretta. Hij meent overigens dat de rol van een docent niet overbodig wordt, maar veranderd. “Er is nog steeds een belangrijke rol voor de docent weggelegd, maar de nadruk in de klas  zal veel meer liggen op interactie. Ook het verschil vervaagt tussen iets oefenen en iets toetsen. Het vloeit op deze manier in elkaar over en daarmee creëer je eigenlijk een continuous assessment.” Een bijkomend voordeel is volgens Baretta dat, omdat alles digitaal plaatsvindt, de voortgang kan worden bijgehouden en deze data geanalyseerd kan worden om zo het onderwijs te verbeteren.

‘Een leven lang leren wordt de standaard’

MOOC’s

Ook in het hoger onderwijs komt het steeds vaker voor dat colleges online en gratis te volgen zijn. In 2011 zette Stanford School of Engineering de trend door drie online vakken aan te bieden. 220.000 studenten van over de hele wereld volgden de colleges en inmiddels hebben meer universiteiten hun aanbod uitgebreid met MOOC’s. In Nederland zijn dat de Universiteit Leiden, de TU Delft en de UvA. “Je ziet dat de mensen die dit volgen dit ook doen vanuit een hele andere motivatie. Ze volgen de colleges omdat ze het leuk vinden en meer kennis op willen doen en niet omdat ze een tentamen moeten maken. In het huidige onderwijssysteem kan iemand door een opleiding rollen zonder daar zelf veel initiatief voor te  nemen. Neem nou als voorbeeld het hbo. Het onderlinge verschil tussen de ene hbo’er en de andere is erg groot. En gezien de recente schandalen die de afgelopen jaren hebben plaatsgevonden is daar een behoefte aan een andere manier van accreditatie. Door een vorm van online onderwijs in te voeren vraag je meer verantwoordelijkheid van je studenten en het biedt studenten daardoor ook meer de mogelijkheid om zich te onderscheiden en te excelleren.” Ook gelooft Baretta dat MOOC’s een heel goed middel zijn tegen schooluitval. “Een online course als introductie voor een studie met enkele oefeningen kan aantonen of iemand de juiste interesse heeft en in staat is die opleiding te volgen. Het kan ook de keuze voor een universiteit of hogeschool bepalen. Zo kan dat bijdragen aan academisch succes.”

21st century skills

“Het is een spannende ontwikkeling”, gaat Baretta verder als hem gevraagd wordt naar de toekomst van het onderwijs. “De technologie maakt mogelijk dat je al je vragen kunt opzoeken, net zo lang tot je het antwoord weet. De tijd dat je naar school ging om de kennis op te doen om een baan te krijgen en pas ging genieten als je met pensioen bent is voorbij. Er gebeurt teveel in de wereld, er is zoveel informatie beschikbaar en met divices als google glass komt daar alleen maar meer data bij. Jezelf ontwikkelen stopt nu al niet meer bij het afronden van je opleiding, we gaan steeds meer toe naar een maatschappij waar een leven lang leren de standaard wordt. Wie succesvol wil zijn zal hierin mee moeten gaan. Hier heb je andere vaardigheden voor nodig. 21st century skills. Je moet kunnen samenwerken en initiatief nemen, in staat zijn om relevante data op te zoeken en weer te geven. Maar bovenal fouten durven maken en daarvan blijven leren.”

3 redenen waarom je MOOC's moet volgen

  1. Door je te (blijven) verbreden met nieuwe kennis naast jouw vakgebied heb jij meer te bieden dan de anderen en heb jij eerder het matchende profiel waar een bedrijf naar op zoek is.
  2. Je kunt MOOC's gemakkelijk inpassen in je eigen schema, op het moment dat het jou uitkomt naast je dagelijkse bezigheden.
  3. Je blijft op de hoogte van nieuwe (wetenschappelijke) ontwikkelingen binnen jouw vakgebied. Zo maak jij je onmisbaar bij je bedrijf.